CHỦ ĐỀ 07 · ĐẠI SỐ

Bất đẳng thức. Giá trị lớn nhất, nhỏ nhất

Lớp 9 · 6 thẻ kiến thức

Bất đẳng thức cơ bản cho 2 số

  • $a^2+b^2\ge 2ab$
  • $2(a^2+b^2)$ $\ge(a+b)^2$ $\ge 4ab$
  • $(a$ $+b)\left(\dfrac1a+\dfrac1b\right)$ $\ge 4$ và $\dfrac1a+\dfrac1b$ $\ge\dfrac4{a+b}$ với $a,b>0$
  • $a^3+b^3$ $\ge ab(a+b)$ với $a,b\ge0$
  • $\dfrac{a^n+b^n}{2}$ $\ge\left(\dfrac{a+b}2\right)^n$ với $a,b$ $\ge 0$ $;\ n\in\mathbb N^*$
  • $x^2+xy+y^2$ $\ge\dfrac34(x+y)^2$; $\ x^2-xy+y^2$ $\ge\dfrac14(x+y)^2$
  • $(1+a)(1+b)$ $\ge\left(1+\sqrt{ab}\right)^2$ với $a,b\ge 0$
  • $\dfrac1{a+1}+\dfrac1{b+1}$ $\ge\dfrac2{1+\sqrt{ab}}$ với $a,b\ge1$ (đổi chiều $\le$ khi $0\le a,b\le 1$)

Bất đẳng thức cơ bản cho 3 số

  • $a^2+b^2+c^2$ $\ge ab+bc+ca$
  • $3(a^2+b^2+c^2)$ $\ge(a+b+c)^2$ $\ge 3(ab+bc+ca)$
  • $(a$ $+b$ $+c)\left(\dfrac1a+\dfrac1b+\dfrac1c\right)$ $\ge 9$ và $\dfrac1a+\dfrac1b+\dfrac1c$ $\ge\dfrac9{a+b+c}$ với $a,b,c>0$
  • $a^4+b^4+c^4$ $\ge a^2b^2+b^2c^2+c^2a^2$ $\ge abc(a+b+c)$
  • $a^2+b^2+c^2+3$ $\ge 2(a+b+c)$
  • $\dfrac{bc}a$ $+\dfrac{ca}b$ $+\dfrac{ab}c$ $\ge a+b+c$ với $a,b,c>0$

Bất đẳng thức Cô-si (AM – GM)

DạngCho 2 số $a,b\ge 0$Cho 3 số $a,b,c\ge 0$
Dạng 1$\dfrac{a+b}2$ $\ge\sqrt{ab}$$\dfrac{a+b+c}3$ $\ge\sqrt[3]{abc}$
Dạng 2$a+b\ge 2\sqrt{ab}$$a+b+c$ $\ge 3\sqrt[3]{abc}$
Dạng 3$\left(\dfrac{a+b}2\right)^2$ $\ge ab$$\left(\dfrac{a+b+c}3\right)^3$ $\ge abc$
Dấu bằng$a=b$$a=b=c$

Bất đẳng thức Bu-nhi-a-cốp-xki

$$(a^2+b^2)(x^2+y^2)\ge(ax+by)^2$$
$$(a^2+b^2+c^2)(x^2+y^2+z^2)\ge(ax+by+cz)^2$$

Dấu bằng: $\dfrac ax$ $=\dfrac by\left(=\dfrac cz\right)$.

Dạng phân thức (Svác-xơ)

Với $a,b,c>0$:

$\displaystyle \frac{x^2}a$ $\displaystyle +\frac{y^2}b\ge\frac{(x+y)^2}{a+b};\qquad \frac{x^2}a$ $\displaystyle +\frac{y^2}b$ $\displaystyle +\frac{z^2}c\ge\frac{(x+y+z)^2}{a+b+c}$

Dấu bằng: $\dfrac xa$ $=\dfrac yb\left(=\dfrac zc\right)$.

Min-cốp-xki và Nesbitt

  • Min-cốp-xki: $\sqrt{a^2+b^2}$ $+\sqrt{c^2+d^2}$ $\ge\sqrt{(a+c)^2+(b+d)^2}$, dấu bằng khi $\dfrac ac$ $=\dfrac bd$ $\ge 0$.
  • Nesbitt: với $a,b,c>0$, $\dfrac a{b+c}$ $+\dfrac b{c+a}$ $+\dfrac c{a+b}$ $\ge\dfrac32$, dấu bằng khi $a=b=c$.
MẹoTìm GTLN, GTNN: luôn chỉ ra giá trị của biến để dấu bằng xảy ra, nếu không kết luận sẽ bị trừ điểm.
Muốn lưu thẻ hay quên, làm trắc nghiệm hoặc lật thẻ ghi nhớ?Mở trong sổ tay tương tác